Wtyczki na złom: sygnałowe złocone (Au) i energetyczne 230 V – ceny i sortowanie

Odcięte wtyczki można sprzedać na złom jako osobną frakcję – w Converto mają dwie pozycje w cenniku: wtyczki sygnałowe ze złoconymi stykami (Au) w cenie 6 zł/kg za kg oraz wtyczki energetyczne 230 V w cenie 1,8 zł/kg za kg (ceny netto). Kluczem do dobrej wyceny jest rozdzielenie tych dwóch grup przed przyjazdem i usunięcie wszystkiego, co wtyczką nie jest.

W tym poradniku wyjaśniamy, jak odróżnić oba rodzaje wtyczek, skąd biorą się różnice w wartości, jak je posortować i kiedy w ogóle opłaca się obcinać wtyczki od kabli.

Skąd biorą się wtyczki na złom

Duże ilości odciętych wtyczek powstają głównie tam, gdzie kable przetwarza się zawodowo lub demontuje hurtowo:

• przy obróbce kabli w zakładach recyklingu i warsztatach, gdzie końcówki obcina się przed dalszym przerobem przewodów,
• przy demontażu sprzętu komputerowego, serwerowego i telekomunikacyjnego,
• w firmach elektroinstalacyjnych i serwisach AGD, gdzie wymienia się przewody zasilające,
• w magazynach i hurtowniach, które pozbywają się wadliwych lub niekompletnych przewodów.

Dużym źródłem są też firmy z powiatu częstochowskiego i okolic Myszkowa czy Kłobucka, które demontują instalacje biurowe i zaplecza warsztatowe – tam wtyczki gromadzą się latami w skrzynkach i szufladach.

W domowych warunkach wtyczek zbiera się zwykle niewiele. Wtedy prościej oddać kable razem z końcówkami – jako wiązkę komputerową albo kable miedziane – niż obcinać je osobno.

Wtyczki sygnałowe ze złoconymi stykami (Au)

Złącza sygnałowe w sprzęcie elektronicznym często mają styki pokryte cienką warstwą złota. Złoto nie koroduje i zapewnia pewny kontakt elektryczny przy przesyłaniu słabych sygnałów. Ilość złota w pojedynczej wtyczce jest bardzo mała, ale przy większej masie wtyczek ma znaczenie dla wyceny – dlatego to osobna, droższa pozycja.

Jak rozpoznać wtyczki złocone

• Kolor styków – piny lub blaszki mają wyraźnie żółty, złoty odcień, inny niż srebrzysty cynowany metal czy mosiądz.
• Typ złącza – złocone styki występują najczęściej w złączach DVI, VGA (D-Sub), starych złączach szeregowych i równoległych, wtykach sieciowych RJ45, części złączy HDMI i DisplayPort oraz w złączach serwerowych i telekomunikacyjnych.
• Pochodzenie – sprzęt profesjonalny, serwerowy i przemysłowy częściej ma złocone styki niż tanie akcesoria konsumenckie.

Nie każda złota w kolorze wtyczka jest pozłacana – zdarzają się powłoki imitujące złoto. Ostateczną weryfikację przeprowadzamy na miejscu, przy ważeniu partii.

Wtyczki energetyczne 230 V

To końcówki przewodów zasilających: zwykłe wtyczki sieciowe płaskie i okrągłe, wtyczki z bolcem uziemiającym, wtyki IEC do komputerów i monitorów oraz podobne złącza zasilające. Ich wartość wynika z metalowych bolców i styków (zwykle mosiężnych lub miedzianych) oraz krótkich odcinków przewodu miedzianego wewnątrz obudowy. Większą część masy stanowi jednak plastik lub guma obudowy, co przekłada się na cenę za kilogram.

Co obniża wartość wtyczek 230 V

• długie odcinki kabla przy wtyczce – kabel to inna frakcja niż wtyczka,
• przejściówki, rozgałęźniki i listwy – mają dużo plastiku, a czasem elektronikę,
• wtyczki z zasilaczami (zasilacze wtyczkowe) – to już zasilacze, rozliczane w osobnej pozycji,
• wtyczki przemysłowe w dużych metalowych obudowach – warto je odłożyć osobno i zapytać o wycenę.

Inne rodzaje złączy – gdzie je przypisać

W partiach wtyczek często trafiają się złącza, które nie pasują wprost do żadnej z dwóch grup. Kilka typowych przypadków:

Wtyki samochodowe i kostki z wiązek

Plastikowe kostki z wiązek samochodowych to nie są wtyczki energetyczne 230 V. Zostaw je na wiązce albo odłóż osobno. Wiązka samochodowa z dużymi kostkami i skrzynkami bezpiecznikowymi trafia do pozycji „wiązka samochodowa zanieczyszczona” (23 zł/kg za kg), a dokładnie oczyszczona – do „wiązki samochodowej czystej” (26 zł/kg za kg).

Złącza audio i antenowe

Wtyki jack, cinch (RCA) czy antenowe występują zarówno w wersji złoconej, jak i zwykłej, niklowanej. Złocone możesz dołączyć do wtyczek sygnałowych Au, a te o srebrzystym kolorze odłóż do osobnego worka – po obejrzeniu wskażemy, gdzie je zaliczyć.

Złącza z elektroniką w środku

Niektóre końcówki kabli mają w obudowie małą płytkę elektroniczną, na przykład przejściówki HDMI–VGA, aktywne adaptery czy końcówki kabli z kontrolerem. To już bardziej drobna elektronika niż sama wtyczka. Przy pojedynczych sztukach nie ma to znaczenia, ale gdy masz ich dużo, oddziel je od zwykłych wtyczek.

Wtyczki siłowe i przemysłowe

Wtyczki trójfazowe i przemysłowe mają masywne mosiężne styki, ale też grube obudowy z tworzywa, a czasem metalowe elementy stalowe. Ze względu na zróżnicowany skład warto je pokazać przed sprzedażą – najlepiej wysłać zdjęcie i zapytać o wycenę.

Porównanie: wtyczki sygnałowe a energetyczne

Ceny w tabeli pobierane są z aktualnego cennika skupu. Ponieważ zawartość metali we wtyczkach jest zróżnicowana, stawki mogą zmieniać się razem z rynkiem metali.

Jak posortować wtyczki przed przyjazdem do skupu

Dobre sortowanie skraca przyjęcie i pozwala zaliczyć całą masę do właściwej pozycji. Zalecamy taki porządek pracy:

1. Rozdziel dwie główne grupy – sygnałowe złocone do jednego pojemnika, energetyczne 230 V do drugiego.
2. Odłóż wątpliwe sztuki – złącza, co do których nie masz pewności, czy są złocone, trzymaj w osobnym worku. Ocenimy je na miejscu.
3. Skróć ogony kabli – przy wtyczce zostaw tylko krótki odcinek przewodu. Odcięte kable sprzedasz osobno jako kable miedziane lub wiązkę.
4. Usuń elementy obce – zasilacze, płytki, śruby, opaski, kawałki obudów urządzeń.
5. Zapakuj w mocne worki lub skrzynki – wtyczki są ciężkie i małe, łatwo rozrywają cienkie torby.

Najczęstszy problem z partiami wtyczek to mieszanie obu grup w jednym worku. Wtedy całą partię trzeba rozdzielać przy przyjęciu, a część może zostać zakwalifikowana do tańszej pozycji.

Czy opłaca się obcinać wtyczki od kabli

To zależy od skali i rodzaju materiału. Ogólna zasada jest prosta:

• Przy wiązce komputerowej wtyczki mogą zostać na kablach – pozycja „wiązka komputerowa” (23 zł/kg za kg) obejmuje kable razem z końcówkami. Obcinanie zwykle się nie zwraca.
• Przy kablach miedzianych o dobrym uzysku wtyczka i plastik obniżają udział miedzi w masie. Jeśli masz dużo przewodów zasilających, obcięcie wtyczek może pozwolić sprzedać same kable jako kable Cu mix (17 zł/kg za kg), a wtyczki osobno.
• Przy dużych ilościach złączy sygnałowych z drogiego sprzętu oddzielenie złoconych końcówek bywa opłacalne, bo trafiają do najwyżej wycenianej pozycji wśród wtyczek.

Przed decyzją porównaj czas pracy z różnicą w cenie. Więcej o tym rachunku piszemy w artykule Czy opłaca się obierać kable z izolacji? – te same zasady dotyczą obcinania końcówek.

Przy obcinaniu wtyczek zadbaj o bezpieczeństwo: używaj nożyc do kabli lub obcinaczek o odpowiedniej wielkości, pracuj w rękawicach i nigdy nie tnij przewodów podłączonych do sieci. Kable zdejmowane z instalacji muszą być wcześniej odłączone od zasilania przez osobę z uprawnieniami.

Pamiętaj też, że wtyczek i kabli nie wolno wypalać, żeby odzyskać metal. Spalanie tworzyw poza przeznaczonymi do tego instalacjami jest zabronione, wydziela toksyczne dymy i grozi karami.

Sprzedaż wtyczek w Converto – jak to wygląda

Wtyczki przywozisz samodzielnie do naszego punktu w Poraju koło Częstochowy. Na miejscu:

1. ważymy każdą grupę osobno,
2. weryfikujemy zawartość – sprawdzamy, czy wtyczki są przypisane do właściwej pozycji, i wydzielamy domieszki,
3. rozliczamy według aktualnego cennika (ceny netto za kg),
4. wypłacamy pieniądze; firmom wystawiamy dokumenty, w tym kartę przekazania odpadu (KPO) w systemie BDO.

Adres punktu to ul. Górnicza 5/3, 42-360 Poraj, a godziny przyjęć: Pn–Pt 8:00–17:00, Sob 8:00–13:00. Jeśli masz większą ilość – na przykład regularnie zbierane końcówki z zakładu lub serwisu – możemy ustalić odbiór, ale zawsze po wcześniejszej rozmowie telefonicznej: +48 888 123 456. Zasady dowozu i odbioru opisaliśmy na stronie jak sprzedać. Zdjęcie partii z opisem możesz też wysłać na reccoporaj@gmail.com, żeby wstępnie ustalić, do której pozycji trafią Twoje wtyczki.