Płytki elektroniczne klasy C: stara a nowa – co to jest i ile kosztuje kg

Płytki elektroniczne klasy C to najpowszechniejszy rodzaj złomu PCB – płytki z urządzeń AGD, RTV, zasilaczy, zabawek i elektroniki użytkowej, w których zawartość metali szlachetnych jest niższa niż w płytkach komputerowych czy telekomunikacyjnych. W Converto skupujemy je w dwóch pozycjach: płytka klasa C stara w cenie 8,5 zł/kg za kg oraz płytka klasa C nowa w cenie 6,5 zł/kg za kg (ceny netto). O tym, do której pozycji trafi Twoja partia, decyduje przede wszystkim technologia wykonania płytki.

Poniżej wyjaśniamy, co oznacza klasa C, jak odróżnić płytkę starą od nowej, czego nie zostawiać na płytkach i jak wygląda sprzedaż w naszym punkcie w Poraju.

Co oznacza klasa C w złomie elektronicznym

Płytki drukowane (PCB) w branży recyklingu dzieli się na klasy według tego, ile wartościowych metali można z nich odzyskać. Płytki z najdroższej elektroniki – na przykład płyty główne, karty rozszerzeń czy płytki telekomunikacyjne – mają więcej złoconych styków i elementów zawierających metale szlachetne. Klasa C obejmuje płytki o niższej zawartości tych metali, za to bardzo popularne. Ich wartość wynika głównie z miedzi w ścieżkach i elementach, cyny w lutach, a w mniejszym stopniu z pozostałych metali.

Szczegółowy opis wszystkich klas znajdziesz w artykule Klasy złomu PCB (A, B, C): jak wycenia się płytki elektroniczne. W tym tekście skupiamy się wyłącznie na klasie C, którą przyjmujemy w dwóch odmianach.

Skąd pochodzą płytki klasy C

• pralki, zmywarki, lodówki, kuchenki mikrofalowe i inne AGD,
• telewizory, dekodery, odtwarzacze, sprzęt audio,
• zasilacze, ładowarki, oświetlenie LED,
• zabawki elektroniczne, piloty, drobne urządzenia domowe,
• sterowniki urządzeń grzewczych, klimatyzacji i elektronarzędzi,
• monitory i drukarki (płytki zasilające i sterujące).

Płytka stara a nowa – jak je rozróżnić

Podział na płytki „stare” i „nowe” wynika z technologii, w jakiej płytka została wykonana, a nie z daty, kiedy urządzenie trafiło na złom. Przez lata zmieniał się zarówno materiał laminatu, jak i sposób montażu elementów.

Płytki stare

Typowa płytka stara to płytka z elementami przewlekanymi – rezystory, kondensatory i układy mają nóżki przełożone przez otwory i przylutowane od spodu. Laminat jest często papierowy (w kolorze brązowym lub beżowym), ścieżki są zwykle tylko po jednej stronie. Na takich płytkach widać duże elementy: transformatory, kondensatory elektrolityczne, radiatory. Takie płytki spotyka się w starszych telewizorach kineskopowych, magnetofonach, starym AGD i zasilaczach transformatorowych.

Płytki nowe

Płytka nowa to zwykle laminat szklano-epoksydowy (najczęściej zielony, czasem niebieski lub czarny) z elementami w montażu powierzchniowym (SMD) – drobnymi elementami przylutowanymi bezpośrednio do powierzchni. Ścieżki są gęstsze, często po obu stronach lub w kilku warstwach. Takie płytki znajdziesz we współczesnym AGD, telewizorach płaskich, dekoderach, zasilaczach impulsowych.

Ceny w tabeli pochodzą z aktualnego cennika skupu. Płytki, co do których masz wątpliwości, odłóż do osobnego worka – przypiszemy je na miejscu.

Dlaczego technologia płytki ma znaczenie

Płytki stare i nowe różnią się proporcjami materiałów. W starszych płytkach dużą część masy stanowią ciężkie, przewlekane elementy i laminat papierowy, a ścieżek miedzianych jest stosunkowo mało. W nowych płytkach elementy są drobne i lekkie, za to ścieżki gęste, a laminat szklano-epoksydowy zachowuje się w recyklingu inaczej niż papierowy. Te różnice w składzie przekładają się na odrębne stawki w cenniku – dlatego warto je rozdzielać, zamiast oddawać jako jedną mieszankę.

Przy sortowaniu dużej partii najszybciej działa prosta metoda: najpierw odłóż wszystkie brązowe płytki z elementami przewlekanymi, potem zielone z drobnymi elementami SMD, a na końcu przejrzyj to, co zostało. Zwykle jest to niewielka część partii, którą ocenimy na miejscu.

Płytki mieszane

W urządzeniach z okresu przejściowego spotyka się płytki łączące obie technologie – na przykład laminat szklano-epoksydowy z dużą liczbą elementów przewlekanych. Przy ocenie bierzemy pod uwagę dominujące cechy płytki. Jeśli masz dużą partię takich płytek, najlepiej wysłać zdjęcie przed przyjazdem.

Od czego zależy cena płytek klasy C

Wartość kilograma płytek zależy od zawartości metali, a ta – od tego, ile na płytce zostało „balastu”. Na wycenę wpływają przede wszystkim:

• technologia płytki – stara czy nowa, co odzwierciedlają dwie pozycje w cenniku,
• ciężkie elementy niebędące elektroniką – stalowe i aluminiowe radiatory, transformatory, metalowe osłony i uchwyty zwiększają masę,
• resztki obudów – plastikowe ramki, panele, przyciski i fragmenty obudów urządzeń,
• kable i wiązki przymocowane do płytek,
• wilgoć i zabrudzenia – płytki z urządzeń składowanych na zewnątrz bywają mokre i zakurzone.

Ceny płytek, podobnie jak kabli, zależą od rynku metali, w tym notowań miedzi. Dlatego cennik może się zmieniać w czasie.

Jak przygotować płytki do sprzedaży

Kilka prostych czynności pozwala zaliczyć partię w całości do właściwej pozycji i skrócić przyjęcie:

1. Wymontuj płytki z obudów – sprzedajemy płytki, a nie całe urządzenia.
2. Usuń baterie i akumulatory – baterie pastylkowe na płytkach sterujących, pakiety akumulatorów, kondensatory dużej pojemności z wyraźnymi uszkodzeniami. To najważniejszy punkt ze względów bezpieczeństwa.
3. Odkręć duże radiatory i metalowe osłony, jeśli da się to zrobić bez niszczenia płytki.
4. Odetnij kable i wiązki – przewody sprzedasz osobno, na przykład jako wiązkę komputerową (23 zł/kg za kg).
5. Posortuj płytki na stare i nowe, a wątpliwe odłóż osobno.
6. Zapakuj w kartony lub worki – suchy materiał bez folii i opakowań.

Płytek nie należy łamać, mielić ani wypalać. Spalanie płytek i kabli poza przeznaczonymi do tego instalacjami jest zabronione, wydziela toksyczne dymy, w tym dioksyny, i grozi karami. Płytki przyjmujemy w całości.

Uwaga na kondensatory

Duże kondensatory elektrolityczne w zasilaczach i sprzęcie RTV mogą przez pewien czas po odłączeniu urządzenia utrzymywać ładunek. Przy demontażu płytek z urządzeń nie dotykaj ich wyprowadzeń i nie próbuj ich zwierać metalowymi narzędziami. Jeśli nie masz doświadczenia, ogranicz się do wymontowania płytki z obudowy.

Co oddzielić od płytek klasy C

Przy demontażu sprzętu łatwo wrzucić do jednego worka wszystko, co ma elektronikę. Tymczasem kilka grup materiału ma w cenniku własne pozycje albo wymaga osobnej wyceny:

Takie rozdzielenie zajmuje zwykle niewiele czasu, a pozwala rozliczyć każdą frakcję według jej własnej stawki. Jeśli przywozisz elektrozłom z okolic Częstochowy, Myszkowa czy Kłobucka, możesz przyjechać ze wszystkimi frakcjami jednocześnie – byle w osobnych workach lub kartonach.

Płytki klasy C w firmie

Duże ilości płytek klasy C powstają w serwisach AGD i RTV, zakładach demontażu elektrośmieci i firmach produkujących lub naprawiających urządzenia. Płytki wymontowane ze zużytego sprzętu klasyfikuje się zazwyczaj jako elementy usunięte ze zużytych urządzeń (kod odpadu 16 02 16). Firma przekazująca je jako odpad powinna mieć potwierdzenie w systemie BDO zgodnie z ustawą o odpadach z 14 grudnia 2012 r. – przy sprzedaży płytek wystawiamy kartę przekazania odpadu (KPO) w BDO. Przy regularnych dostawach warto ustalić z nami szczegóły z wyprzedzeniem.

Jak sprzedać płytki elektroniczne w Converto

Płytki przywozisz samodzielnie do naszego punktu w Poraju koło Częstochowy – adres: ul. Górnicza 5/3, 42-360 Poraj, godziny przyjęć: Pn–Pt 8:00–17:00, Sob 8:00–13:00. Na miejscu:

1. ważymy płytki stare i nowe osobno,
2. weryfikujemy partię – sprawdzamy przypisanie do pozycji i wydzielamy elementy obce,
3. rozliczamy według aktualnego cennika (ceny netto za kg),
4. wypłacamy pieniądze, a firmom wystawiamy dokumenty, w tym KPO w BDO.

Przy większych partiach, np. z serwisu lub zakładu demontażu, możliwy jest odbiór od klienta – zawsze po wcześniejszym ustaleniu telefonicznym pod numerem +48 888 123 456. Zasady przywozu i odbioru opisaliśmy na stronie jak sprzedać. Zdjęcia płytek, co do których klasy nie masz pewności, możesz wysłać na reccoporaj@gmail.com.